باب هيمان قال الله عز و جّل : وَ خَرَّ مُوسى صَعِقاً . و موسى بيهوش افتاد . كه اشارتى است به آيه : وَ لَمَّا جاءَ مُوسى لِمِيقاتِنا وَ كَلَّمَهُ رَبُّهُ ، قالَ رَبِّ أَرِنِي أَنْظُرْ إِلَيْكَ ، قالَ لَنْ تَرانِي وَ لكِنِ انْظُرْ إِلَى الْجَبَلِ فَإِنِ اسْتَقَرَّ مَكانَهُ فَسَوْفَ تَرانِي ، فَلَمَّا تَجَلَّى رَبُّهُ لِلْجَبَلِ جَعَلَهُ دَكًّا وَ خَرَّ مُوسى صَعِقاً . « 1 » و چون موسى عليه السّلام با هفتاد نفر از بزرگان قومش كه انتخاب شده بودند ، وقت معين به وعده‌گاه ما آمد و خدا با وى سخن گفت . موسى عليه السّلام به تقاضاى قوم خود عرض كرد : خدايا ، خود را آشكار نما كه تو را مشاهده كنم . خدا در پاسخ او فرمود : كه مرا تا ابد نخواهى ديد ، و لكن در كوه بنگر : اگر كوه به جاى خود برقرار تواند ماند ، تو نيز مرا خواهى ديد . پس آنگاه كه نور تجلّى خدا بر كوه تابش كرد ، كوه را مندك و متلاشى ساخت و حضرت موسى عليه السّلام بيهوش افتاد . سپس كه به هوش آمد ، عرض كرد : فَلَمَّا أَفاقَ قالَ سُبْحانَكَ تُبْتُ إِلَيْكَ وَ أَنَا أَوَّلُ الْمُؤْمِنِينَ . « 2 » خدايا ، تو منزه و برترى ، به درگاه تو ، توبه كردم و من از قوم خود اول كسى هستم كه ايمان دارم . خواجه از « صعفه » موسى عليه السّلام در اين آيه بر هيمان استشهاد كرده و مىنويسد : الهيمان الذهاب عن التماسك تعجّبا او حيرة ، و هو أثبت دواما و أملك بالنّعت من الدّهش . هيمان اضطراب و آشفتگى سالك است كه نمىتواند خود را از غرق شدن در حيرت و تعجب نگه دارد . دوام و استمرار هيمان بيش از دهشت است و چون مدت آن طولانىتر است ، به عنوان نعت بر حال سالك رسوخ مىكند . و هو على ثلاث درجات : الدرجة الأولى : هيمان فى شيم أوائل برق اللطف عند قصد الطريق مع ملاحظة العبد خسّة قدره . و سفال منزلته ، و تفاهة قيمته .

--> ( 1 ) . اعراف / 143 . ( 2 ) . ادامهء آيه .